एअरबस ए३५० आणि बोईंग ७८७ ही जगभरातील अनेक मोठ्या विमान कंपन्यांची मुख्य मॉडेल्स आहेत. विमान कंपन्यांच्या दृष्टिकोनातून, ही दोन मोठी विमाने लांब पल्ल्याच्या उड्डाणांदरम्यान आर्थिक लाभ आणि ग्राहक अनुभव यांच्यात एक मोठा समतोल साधू शकतात. आणि हा फायदा त्यांच्या निर्मितीसाठी संमिश्र सामग्रीच्या वापरामुळे मिळतो.
संमिश्र सामग्रीचे उपयोजन मूल्य
व्यावसायिक विमान वाहतुकीमध्ये संमिश्र पदार्थांच्या वापराचा एक मोठा इतिहास आहे. एअरबस ए३२० सारख्या अरुंद-आकाराच्या विमानांमध्ये पंख आणि शेपटी यांसारख्या संमिश्र भागांचा वापर आधीपासूनच केला गेला आहे. एअरबस ए३८० सारख्या रुंद-आकाराच्या विमानांमध्येही संमिश्र पदार्थांचा वापर केला जातो, ज्यात विमानाचा २०% पेक्षा जास्त भाग संमिश्र पदार्थांचा बनलेला असतो. अलिकडच्या वर्षांत, व्यावसायिक विमान वाहतुकीच्या विमानांमध्ये संमिश्र पदार्थांचा वापर लक्षणीयरीत्या वाढला आहे आणि ते विमान वाहतूक क्षेत्रातील एक आधारस्तंभ बनले आहे. ही घटना आश्चर्यकारक नाही, कारण संमिश्र पदार्थांमध्ये अनेक फायदेशीर गुणधर्म आहेत.
ॲल्युमिनियमसारख्या प्रमाणित सामग्रीच्या तुलनेत, संमिश्र सामग्रीचा वजनाने हलका असण्याचा फायदा आहे. याव्यतिरिक्त, बाह्य पर्यावरणीय घटकांमुळे संमिश्र सामग्रीची झीज होत नाही. हेच मुख्य कारण आहे की एअरबस ए३५० आणि बोईंग ७८७ या विमानांचा अर्ध्याहून अधिक भाग संमिश्र सामग्रीपासून बनवलेला आहे.
७८७ मध्ये संमिश्र पदार्थांचा वापर
बोईंग ७८७ च्या संरचनेत ५०% संमिश्र पदार्थ, २०% ॲल्युमिनियम, १५% टायटॅनियम, १०% स्टील आणि ५% इतर पदार्थांचा समावेश आहे. या संरचनेमुळे बोईंगला फायदा होतो आणि वजनात लक्षणीय घट करता येते. संरचनेचा बहुतांश भाग संमिश्र पदार्थांचा बनलेला असल्यामुळे, प्रवासी विमानाचे एकूण वजन सरासरी २०% ने कमी झाले आहे. याव्यतिरिक्त, संमिश्र संरचनेला कोणत्याही आकारात तयार करण्यासाठी अनुकूल करता येते. त्यामुळे, बोईंगने ७८७ चा फ्यूजलेज (विमानाचा मुख्य भाग) तयार करण्यासाठी अनेक दंडगोलाकार भागांचा वापर केला.
बोईंग 787 मध्ये पूर्वीच्या कोणत्याही बोईंग व्यावसायिक विमानापेक्षा जास्त प्रमाणात कंपोझिट मटेरियलचा वापर केला जातो. याउलट, बोईंग 777 मध्ये कंपोझिट मटेरियलचा वाटा केवळ 10% होता. बोईंगने म्हटले आहे की कंपोझिट मटेरियलच्या वापरामध्ये झालेल्या वाढीचा प्रवासी विमानांच्या उत्पादन चक्रावर व्यापक परिणाम झाला आहे. सर्वसाधारणपणे, विमान उत्पादन चक्रात अनेक वेगवेगळ्या प्रकारच्या सामग्रीचा वापर होतो. एअरबस आणि बोईंग या दोघांनाही हे समजते की दीर्घकालीन सुरक्षितता आणि खर्चातील फायद्यांसाठी, उत्पादन प्रक्रियेत काळजीपूर्वक संतुलन राखणे आवश्यक आहे.
एअरबसला कंपोझिट मटेरियलवर मोठा विश्वास आहे आणि ते विशेषतः कार्बन फायबर रीइन्फोर्स्ड प्लॅस्टिक्स (CFRP) मध्ये रस दाखवत आहेत. एअरबसने म्हटले आहे की कंपोझिट विमानाचा सांगाडा अधिक मजबूत आणि हलका असतो. कमी झीज झाल्यामुळे, सेवेदरम्यान सांगाड्याच्या संरचनेची देखभाल कमी केली जाऊ शकते. उदाहरणार्थ, एअरबस A350 च्या सांगाड्याच्या संरचनेच्या देखभालीचे काम ५०% ने कमी झाले आहे. याव्यतिरिक्त, एअरबस A350 च्या सांगाड्याची तपासणी दर १२ वर्षांनी एकदाच करणे आवश्यक आहे, तर एअरबस A380 ची तपासणी दर ८ वर्षांनी एकदा करावी लागते.
पोस्ट करण्याची वेळ: ०९-सप्टेंबर-२०२१
