माझ्या देशाने हाय-स्पीड मॅगलेव्हच्या क्षेत्रात मोठे नाविन्यपूर्ण यश मिळवले आहे. २० जुलै रोजी, सीआरआरसीने विकसित केलेली आणि पूर्णपणे स्वतंत्र बौद्धिक संपदा हक्क असलेली माझ्या देशाची ताशी ६०० किमी वेगाची हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणाली छिंगदाओ येथील असेंब्ली लाईनवरून यशस्वीरित्या बाहेर काढण्यात आली. ताशी ६०० किमी वेग गाठण्यासाठी डिझाइन केलेली ही जगातील पहिली हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणाली आहे. माझ्या देशाने हाय-स्पीड मॅगलेव्ह तंत्रज्ञान आणि अभियांत्रिकी क्षमतांच्या संपूर्ण संचावर प्रभुत्व मिळवले आहे.
हाय-स्पीड मॅगलेव्हच्या प्रमुख तंत्रज्ञानावर प्रभुत्व मिळवण्यासाठी, विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालयाच्या '१३ व्या पंचवार्षिक' राष्ट्रीय प्रमुख संशोधन आणि विकास कार्यक्रमाच्या समर्थनाखाली, सीआरआरसी (CRRC) द्वारे आयोजित आणि सीआरआरसी सिफांग कंपनी लिमिटेडच्या नेतृत्वाखालील 'प्रगत रेल्वे वाहतूक प्रमुख विशेष प्रकल्प' (Advanced Rail Transit Key Special Project) अंतर्गत, देशांतर्गत मॅगलेव्ह आणि हाय-स्पीड रेल्वे क्षेत्रातील ३० हून अधिक विद्यापीठे, संशोधन संस्था आणि उद्योगांनी एकत्रितपणे 'उत्पादन, अभ्यास, संशोधन आणि उपयोजन' (production, study, research and application) करत ताशी ६०० किलोमीटर वेगाच्या हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणालीच्या विकासाला सुरुवात केली आहे.

हा प्रकल्प ऑक्टोबर २०१६ मध्ये सुरू करण्यात आला आणि २०१९ मध्ये एक चाचणी प्रोटोटाइप विकसित करण्यात आला. जून २०२० मध्ये शांघायमधील टोंगजी विद्यापीठाच्या चाचणी लाइनवर त्याची यशस्वी चाचणी घेण्यात आली. सिस्टम ऑप्टिमायझेशननंतर, अंतिम तांत्रिक योजना निश्चित करण्यात आली आणि जानेवारी २०२१ मध्ये एक संपूर्ण सिस्टम विकसित करण्यात आली. आणि सहा महिन्यांचे संयुक्त डीबगिंग आणि संयुक्त चाचणी सुरू करण्यात आली.

आतापर्यंत, ५ वर्षांच्या संशोधनानंतर, ६०० किमी/तास वेगाची हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणाली अधिकृतपणे सुरू करण्यात आली आहे. या प्रणालीने प्रमुख गाभा तंत्रज्ञानावर यशस्वीपणे प्रभुत्व मिळवले असून, वेगवृद्धी, गुंतागुंतीच्या वातावरणाशी जुळवून घेण्याची क्षमता आणि गाभा प्रणालीचे स्थानिकीकरण या समस्या सोडवल्या आहेत. तसेच, वीजपुरवठा, संचालन नियंत्रण संचार आणि मार्गिका यांसारख्या अभियांत्रिकी तंत्रज्ञानाच्या संपूर्ण संचामध्ये प्रणालीचे एकीकरण, वाहने आणि कर्षण (ट्रॅक्शन) साध्य केले आहे.

माझ्या देशातील ताशी ६०० किलोमीटर वेगाच्या पहिल्या ५ हाय-स्पीड मॅगलेव्ह इंजिनिअर्ड ट्रेन्स स्वतंत्रपणे विकसित केल्या. अति-उच्च वेगाच्या परिस्थितीत निर्माण होणाऱ्या वायुगतिकीय समस्या सोडवण्यासाठी नवीन हेड प्रकार आणि वायुगतिकीय उपाययोजना विकसित करण्यात आल्या. प्रगत लेझर हायब्रीड वेल्डिंग आणि कार्बन फायबर तंत्रज्ञानाचा वापर करून, अति-उच्च वेगाच्या हवाबंद भार-वहन क्षमतेच्या आवश्यकता पूर्ण करणारी, हलकी आणि उच्च-शक्तीची कार बॉडी विकसित करण्यात आली आहे. सस्पेंशन गायडन्स आणि वेग-मापन पोझिशनिंग उपकरणे स्वतंत्रपणे विकसित केली असून, नियंत्रणाची अचूकता आंतरराष्ट्रीय स्तरावर अग्रगण्य पातळीवर पोहोचली आहे. मुख्य उत्पादन प्रक्रियेत प्रगती करून सस्पेंशन फ्रेम, इलेक्ट्रोमॅग्नेट आणि कंट्रोलर यांसारख्या प्रमुख घटकांच्या उत्पादन तंत्रज्ञानावर प्रभुत्व मिळवले आहे.
उच्च-शक्तीचे आयजीसीटी ट्रॅक्शन कन्व्हर्टर आणि उच्च-सुस्पष्टता सिंक्रोनस ट्रॅक्शन कंट्रोल यांसारख्या प्रमुख तंत्रज्ञानावर मात करून, हाय-स्पीड मॅगलेव्ह ट्रॅक्शन वीज पुरवठा प्रणालीचा स्वतंत्र विकास पूर्ण केला आहे. अति-कमी विलंब प्रसारण आणि विभाजन हस्तांतरण नियंत्रण यांसारख्या, उच्च-गती परिस्थितीत वाहन-ते-जमीन संप्रेषणाच्या प्रमुख तंत्रज्ञानावर प्रभुत्व मिळवून, लांब पल्ल्याच्या मुख्य मार्गाच्या स्वयंचलित ट्रॅकिंग कार्याशी जुळवून घेणारी एक हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक नियंत्रण प्रणाली नवनवीन पद्धतीने स्थापित केली आहे. गाड्यांच्या उच्च-गती आणि सुरळीत धावण्याची पूर्तता करणारा एक नवीन उच्च-सुस्पष्टता ट्रॅक बीम विकसित करण्यात आला आहे.

सिस्टम इंटिग्रेशनमध्ये नावीन्य आणा, ॲप्लिकेशनच्या विविध परिस्थितींमधील तांत्रिक अडथळे दूर करा आणि जटिल वातावरणाशी जुळवून घेण्याची क्षमता वाढवा, जेणेकरून हाय-स्पीड मॅगलेव्ह लांब पल्ल्याच्या प्रवासाच्या, दैनंदिन प्रवासाच्या आणि विविध परिस्थितींमधील ॲप्लिकेशन्सच्या गरजा पूर्ण करू शकेल, तसेच नदीतील बोगदे, अतिथंडी, उच्च तापमान आणि उच्च आर्द्रता यांसारख्या जटिल भौगोलिक आणि हवामानविषयक वातावरणाशी जुळवून घेऊ शकेल.
सध्या, ६०० किलोमीटर प्रति तास वेगाच्या हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणालीचे एकत्रीकरण आणि प्रणाली संयुक्त समायोजन पूर्ण झाले आहे, आणि पाच मार्शलिंग ट्रेन्सनी इन-प्लांट कमिशनिंग लाइनवर चांगल्या कार्यात्मक कामगिरीसह स्थिर निलंबन आणि गतिशील संचालन साध्य केले आहे.
हाय-स्पीड मॅगलेव्ह प्रकल्पाचे मुख्य तांत्रिक अभियंता आणि सीआरआरसी सिफांग कंपनी लिमिटेडचे उपमुख्य अभियंता, डिंग सानसान यांच्या मते, असेंब्ली लाईनवरून तयार झालेली ही हाय-स्पीड मॅगलेव्ह ताशी ६०० किलोमीटर वेगाची जगातील पहिली हाय-स्पीड मॅगलेव्ह वाहतूक प्रणाली आहे. परिपक्व आणि विश्वसनीय सामान्य मार्गदर्शन तंत्रज्ञानाचा अवलंब करण्यामागील मूळ तत्त्व म्हणजे, विद्युत चुंबकीय आकर्षणाचा वापर करून ट्रेनला ट्रॅकवर तरंगत ठेवून बिनसंपर्क संचालन साध्य करणे. याचे तांत्रिक फायदे म्हणजे उच्च कार्यक्षमता, वेगवान, सुरक्षित आणि विश्वसनीयता, मजबूत वाहतूक क्षमता, लवचिक मांडणी, आरामदायक वेळेवर पोहोच, सोयीस्कर देखभाल आणि पर्यावरण संरक्षण.
ताशी ६०० किलोमीटर वेग असलेली हाय-स्पीड मॅगलेव्ह ही सध्या शक्य असलेली सर्वात वेगवान जमिनीवरील गाडी आहे. प्रत्यक्ष प्रवासाच्या वेळेनुसार (घरोघरी) गणना केल्यास, १,५०० किलोमीटर अंतरापर्यंतचा हा सर्वात वेगवान वाहतुकीचा प्रकार आहे.
यात ‘कार होल्डिंग रेल’ या कार्यप्रणालीचा अवलंब केला जातो, जी सुरक्षित आणि विश्वसनीय आहे. ट्रॅक्शन वीज पुरवठा प्रणाली जमिनीवर बसवलेली असून, ट्रेनच्या स्थितीनुसार टप्प्याटप्प्याने वीजपुरवठा केला जातो. लगतच्या विभागात फक्त एकच ट्रेन धावते आणि त्यामुळे मागून धडकण्याचा धोका जवळजवळ नसतो. यात GOA3 स्तरावरील पूर्णपणे स्वयंचलित कार्यप्रणाली साध्य केली आहे आणि प्रणालीचे सुरक्षा संरक्षण SIL4 या सर्वोच्च सुरक्षा स्तराची आवश्यकता पूर्ण करते.
जागा प्रशस्त असून प्रवास आरामदायक आहे. एकाच डब्यात १०० हून अधिक प्रवासी बसू शकतात आणि वेगवेगळ्या प्रवासी क्षमतेच्या गरजेनुसार २ ते १० वाहनांचे गट तयार करता येतात.
ड्रायव्हिंग दरम्यान ट्रॅकशी संपर्क नाही, चाक किंवा रुळांची झीज होत नाही, कमी देखभाल, दीर्घ दुरुस्ती कालावधी आणि संपूर्ण जीवनचक्रात चांगली आर्थिक बचत.


एक वेगवान वाहतूक पद्धत म्हणून, हाय-स्पीड मॅगलेव्ह हा वेगवान आणि दर्जेदार प्रवासाचा एक प्रभावी मार्ग बनू शकतो, ज्यामुळे आपल्या देशाच्या व्यापक त्रिमितीय वाहतूक जाळ्याला समृद्धी मिळेल.
त्याच्या वापराची क्षेत्रे विविध आहेत, आणि त्याचा उपयोग शहरी समूहांमधील वेगवान प्रवासी वाहतुकीसाठी, प्रमुख शहरांमधील एकात्मिक वाहतुकीसाठी, तसेच लांब पल्ल्याच्या आणि कार्यक्षम जोडणी असलेल्या कॉरिडॉर वाहतुकीसाठी केला जाऊ शकतो. सध्या, माझ्या देशाच्या आर्थिक विकासामुळे व्यावसायिक प्रवासी, पर्यटक आणि प्रवासी यांच्या प्रवाहामुळे वेगवान प्रवासाची मागणी वाढत आहे. वेगवान वाहतुकीला एक उपयुक्त पूरक म्हणून, वेगवान मॅगलेव्ह प्रवासाच्या विविध गरजा पूर्ण करू शकते आणि प्रादेशिक आर्थिक एकात्मतेच्या समन्वित विकासाला चालना देऊ शकते.

असे समजते की, अभियांत्रिकी आणि औद्योगिकीकरणावर लक्ष केंद्रित करून, सीआरआरसी सिफांगने राष्ट्रीय हाय-स्पीड ट्रेन तंत्रज्ञान नवोपक्रम केंद्रामध्ये एक व्यावसायिक हाय-स्पीड मॅगलेव्ह एकात्मिक प्रायोगिक केंद्र आणि चाचणी उत्पादन केंद्र उभारले आहे. संयुक्त राष्ट्रांमधील सहकार्य युनिटने वाहने, ट्रॅक्शन पॉवर सप्लाय, ऑपरेशन कंट्रोल कम्युनिकेशन्स आणि लाईन्सची उभारणी केली आहे. ट्रॅक अंतर्गत प्रणाली सिम्युलेशन आणि चाचणी प्लॅटफॉर्मने मुख्य घटक, प्रमुख प्रणालींपासून ते प्रणाली एकात्मतेपर्यंत एक स्थानिक औद्योगिक साखळी तयार केली आहे.

पोस्ट करण्याची वेळ: २२ जुलै २०२१